Filozofia sztuki - prof. ucz. dr hab. Magdalena Płotkahttps://www.spreaker.com/podcast/filozofia-sztuki-prof-ucz-dr-hab-magdalena-plotka--6472878
  • Czym jest sztuka? Problemy z definicją.
  • Odcinek prezentuje temat definicji sztuki: czym jest sztuka w swej istocie? Nie jest to łatwe pytanie dla filozofa, bo kiedy filozof pyta czym jest sztuka chce wiedzieć czym jest sztuka uniwersalnie, w ogólności. Filozofi musi zatem przedstawić taką definicję sztuki, która odnosiłaby się do wielu zjawisk artystycznych, musi wskazać wspólną płaszczyznę, wspólny mianownik dla rozmaitych dzieł sztuki. Jak zobaczymy, nie jest to wcale takie łatwe.
  • 2. Piękno
  • Czym jest piękno? Co takiego jest w przedmiocie, co czyni go pięknym? Jakiego rodzaju cechy charakteryzują doświadczenie piękna? We współczesnej filozofii pytania dotyczące piękna w sztuce przybrały sformułowanie: czy piękno jest subiektywne czy obiektywne? Czy przedmiot ma takie właściwości, które czynią go pięknym, ale w ten sposób, że z jednej strony o czynią pięknym we wszystkich przypadkach, a z drugiej strony są wystarczające lub konieczne, aby przedmiot mógł zostać uznany za piękny? Odcinek odpowiada na te i inne pytanie związane z ujmowaniem piękna.
  • 3. Czy sztuka czegoś nas uczy? O związkach sztuki z wiedzą.
  •  
  • Twierdzenie, że sztuka czegoś nas uczy  i jest est źródłem wiedzy jest stosunkowo niekontrowersyjnym twierdzeniem wśród nie filozofów,  Ale jak zadamy to samo pytanie filozofom, to od razu rozmaite pytania się nasuwają: Jeżeli tak, jeżeli uczymy się obcując ze sztuką, to jakiego rodzaju rzeczy czy się uczymy i jak to uczenie przebiega? Tematem odcinka jest zatem związek sztuki i wiedzy. 
  • 4. O moralności sztuki: związku estetyki z etyką
  • Tematem odcinka jest relacja sztuki i etyki. Skoro sztuka może być źródłem wiedzy, to czy też może być źródłem moralności? Czy sztuka jest płaszczyzną do wyrażania treści moralnych? W wielu przypadkach można potwierdzić, że rzeczywiście faktycznie tak jest. Ale jeżeli dzieło sztuki jest "moralnie wartościowe", to czy oznacza to, że jest również "wartościowe estetycznie"? Innymi słowy, czy może być sztuka piękna moralnie, ale estetycznie kiczowata? I na odwrót, czy może być dzieło sztukie przedstawiać najgorsze moralne standardy, ale jednocześnie być estetycznym arcydziełem? 
  • 5. Humor
  • Tematem odcinka jest humor jako kategoria estetyczna. Jest to dość obszerny temat, filozofowie, którzy się humorem zajmowali musieli opracować zatem dość szerokie teorie humoru. Odcinek dotyczy teorii humoru, które odpowiadają one na pytanie: czym w istocie jest humor? Dlaczego pewne zjawiska (np. pies goniący własny ogon) wywołują w nas śmiech? Odcinek przedstawia trzy teorie humoru, które próbują odpowiedzieć na te pytania: teorię wyższości, teorię ulgi i teorię niezgodności.
  • 6. Tragedia
  •  Jest coś głęboko zagadkowego w samej naturze reakcji, które wywołuje tragedia. Na przykład, śledząc losy Króla Edypa możemy być przejęci grozą jego losami, a mimo to emocje te wywołują pewien rodzaj przyjemności. Możemy wskazać na przykład bardziej nam współczesny: idziemy na film grozy do kina, jesteśmy przejęci strachem, trzęsiemy się ze strachu oglądając horrory, ale te emocje -żal, strach, groza, i podobne emocje - sprawiają nam przyjemność. Dlaczego emocji, które wywołuje tragedia - groza, przerażenie, litość - możemy doświadczać z przyjemnością? 
    • Podcast zrealizowany przez IF UKSW w ramach projektu „Filozofia w Podcastach" POPUL/SN/0305/2023/01
    Projekt finansowany ze środków budżetu państwa, przyznanych przez Ministra Edukacji i Nauki w ramach Programu "Społeczna odpowiedzialność nauki II – Popularyzacja nauki”


    ]]>    plPhilosophyCopyright „Filozofia w podcastach”https://d3wo5wojvuv7l.cloudfront.net/t_rss_itunes_square_1400/images.spreaker.com/original/81d6e9e9993cc2f67b9a262b6e8853df.jpgFilozofia sztuki - prof. ucz. dr hab. Magdalena Płotkahttps://www.spreaker.com/podcast/filozofia-sztuki-prof-ucz-dr-hab-magdalena-plotka--6472878Sun, 08 Feb 2026 17:52:01 +0000„Filozofia w podcastach”„Filozofia w podcastach”feeds@spreaker.com- Czym jest sztuka? Problemy z definicją. - Odcinek prezentuje temat definicji sztuki: czym jest sztuka w swej istocie? Nie jest to łatwe pytanie dla filozofa, bo kiedy filozof pyta czym jest sztuka chce wiedzieć czym jest sztuka uniwersalnie, w...
  • Czym jest sztuka? Problemy z definicją.
  • Odcinek prezentuje temat definicji sztuki: czym jest sztuka w swej istocie? Nie jest to łatwe pytanie dla filozofa, bo kiedy filozof pyta czym jest sztuka chce wiedzieć czym jest sztuka uniwersalnie, w ogólności. Filozofi musi zatem przedstawić taką definicję sztuki, która odnosiłaby się do wielu zjawisk artystycznych, musi wskazać wspólną płaszczyznę, wspólny mianownik dla rozmaitych dzieł sztuki. Jak zobaczymy, nie jest to wcale takie łatwe.
  • 2. Piękno
  • Czym jest piękno? Co takiego jest w przedmiocie, co czyni go pięknym? Jakiego rodzaju cechy charakteryzują doświadczenie piękna? We współczesnej filozofii pytania dotyczące piękna w sztuce przybrały sformułowanie: czy piękno jest subiektywne czy obiektywne? Czy przedmiot ma takie właściwości, które czynią go pięknym, ale w ten sposób, że z jednej strony o czynią pięknym we wszystkich przypadkach, a z drugiej strony są wystarczające lub konieczne, aby przedmiot mógł zostać uznany za piękny? Odcinek odpowiada na te i inne pytanie związane z ujmowaniem piękna.
  • 3. Czy sztuka czegoś nas uczy? O związkach sztuki z wiedzą.
  •  
  • Twierdzenie, że sztuka czegoś nas uczy  i jest est źródłem wiedzy jest stosunkowo niekontrowersyjnym twierdzeniem wśród nie filozofów,  Ale jak zadamy to samo pytanie filozofom, to od razu rozmaite pytania się nasuwają: Jeżeli tak, jeżeli uczymy się obcując ze sztuką, to jakiego rodzaju rzeczy czy się uczymy i jak to uczenie przebiega? Tematem odcinka jest zatem związek sztuki i wiedzy. 
  • 4. O moralności sztuki: związku estetyki z etyką
  • Tematem odcinka jest relacja sztuki i etyki. Skoro sztuka może być źródłem wiedzy, to czy też może być źródłem moralności? Czy sztuka jest płaszczyzną do wyrażania treści moralnych? W wielu przypadkach można potwierdzić, że rzeczywiście faktycznie tak jest. Ale jeżeli dzieło sztuki jest "moralnie wartościowe", to czy oznacza to, że jest również "wartościowe estetycznie"? Innymi słowy, czy może być sztuka piękna moralnie, ale estetycznie kiczowata? I na odwrót, czy może być dzieło sztukie przedstawiać najgorsze moralne standardy, ale jednocześnie być estetycznym arcydziełem? 
  • 5. Humor
  • Tematem odcinka jest humor jako kategoria estetyczna. Jest to dość obszerny temat, filozofowie, którzy się humorem zajmowali musieli opracować zatem dość szerokie teorie humoru. Odcinek dotyczy teorii humoru, które odpowiadają one na pytanie: czym w istocie jest humor? Dlaczego pewne zjawiska (np. pies goniący własny ogon) wywołują w nas śmiech? Odcinek przedstawia trzy teorie humoru, które próbują odpowiedzieć na te pytania: teorię wyższości, teorię ulgi i teorię niezgodności.
  • 6. Tragedia
  •  Jest coś głęboko zagadkowego w samej naturze reakcji, które wywołuje tragedia. Na przykład, śledząc losy Króla Edypa możemy być przejęci grozą jego losami, a mimo to emocje te wywołują pewien rodzaj przyjemności. Możemy wskazać na przykład bardziej nam współczesny: idziemy na film grozy do kina, jesteśmy przejęci strachem, trzęsiemy się ze strachu oglądając horrory, ale te emocje -żal, strach, groza, i podobne emocje - sprawiają nam przyjemność. Dlaczego emocji, które wywołuje tragedia - groza, przerażenie, litość - możemy doświadczać z przyjemnością? 
    • Podcast zrealizowany przez IF UKSW w ramach projektu „Filozofia w Podcastach" POPUL/SN/0305/2023/01
    Projekt finansowany ze środków budżetu państwa, przyznanych przez Ministra Edukacji i Nauki w ramach Programu "Społeczna odpowiedzialność nauki II – Popularyzacja nauki”


    ]]>    falsef88710a4-fbeb-5763-9ec7-184fdc0c43d1serial1. Czym jest sztuka? Problemy z definicjąhttps://www.spreaker.com/episode/1-czym-jest-sztuka-problemy-z-definicja--63580044https://api.spreaker.com/episode/63580044Sun, 05 Jan 2025 11:33:46 +0000„Filozofia w podcastach”597falsefull2. Pięknohttps://www.spreaker.com/episode/2-piekno--63580047https://api.spreaker.com/episode/63580047Sun, 05 Jan 2025 11:33:50 +0000„Filozofia w podcastach”506falsefull3. Czy sztuka czegoś nas uczy? O związkach sztuki z wiedząhttps://www.spreaker.com/episode/3-czy-sztuka-czegos-nas-uczy-o-zwiazkach-sztuki-z-wiedza--63580058https://api.spreaker.com/episode/63580058Sun, 05 Jan 2025 11:35:23 +0000„Filozofia w podcastach”560falsefull4. O moralności sztuki: związku estetyki z etykąhttps://www.spreaker.com/episode/4-o-moralnosci-sztuki-zwiazku-estetyki-z-etyka--63580062https://api.spreaker.com/episode/63580062Sun, 05 Jan 2025 11:37:15 +0000„Filozofia w podcastach”562falsefull5. Humorhttps://www.spreaker.com/episode/5-humor--63580063https://api.spreaker.com/episode/63580063Sun, 05 Jan 2025 11:39:51 +0000„Filozofia w podcastach”591falsefull6. Tragediahttps://www.spreaker.com/episode/6-tragedia--63580064https://api.spreaker.com/episode/63580064Sun, 05 Jan 2025 11:40:17 +0000„Filozofia w podcastach”559falsefull